Kupujesz ryzę papieru w supermarkecie. Wybierasz najtańszą. Wkładasz do drukarki, a po chwili urządzenie się zacina, wydruk jest blady, a kartka pofalowana. To nie wina sprzętu, lecz nośnika. Papier "do wszystkiego" rzadko sprawdza się dobrze.
Wybór odpowiedniego papieru to kwestia fizyki: chłonności, wilgotności i gładkości. Drukarka laserowa wypala toner w wysokiej temperaturze, a atramentowa moczy kartkę tuszem. Każda z nich wymaga innej struktury włókien. W tym poradniku analizujemy parametry techniczne papieru biurowego i wskazujemy, co oznaczają symbole A, B, C oraz CIE na opakowaniu.
Spis treści:
1. Klasy A, B, C – co mówią litery na ryzie?
Producenci stosują system klasyfikacji jakościowej, który określa przeznaczenie papieru. Różnice widać w strukturze, białości i cenie.
| Klasa | Charakterystyka | Zastosowanie |
|---|---|---|
| Klasa C (Ekonomiczna) | Białość CIE ok. 140-150. Papier może być lekko szorstki i bardziej pylący. | Wydruki robocze, faktury, dokumenty wewnętrzne, kserokopiarki mono. |
| Klasa B (Standard) | Białość CIE ok. 150-160. Gładsza powierzchnia, lepsze odwzorowanie czerni. | Korespondencja seryjna, proste oferty, druk dwustronny (dupleks). |
| Klasa A (Premium) | Białość CIE 160-170. Wysoka gładkość, sztywność i nieprzezroczystość. | Prezentacje, oferty handlowe, dokumenty zewnętrzne, druk kolorowy. |
Używanie papieru klasy C w szybkich drukarkach dwustronnych często prowadzi do zacięć (tzw. jam paper). Papier ekonomiczny bardziej pyli, co zanieczyszcza rolki pobierające papier i bęben światłoczuły.
2. Gramatura: Kiedy 80g to za mało?
Gramatura określa wagę jednego metra kwadratowego papieru. Standardem biurowym jest 80 g/m². Taka kartka wystarcza do druku tekstu, ale przy grafikach i zdjęciach zaczyna się marszczyć (od nadmiaru tuszu) lub przebijać na drugą stronę.
- 70-75 g/m²: Często spotykany w papierach ekologicznych i najtańszych ryzach marketowych. Ryzyko zacięć w szybkich maszynach.
- 90-100 g/m²: Zalecana do druku ofert i dokumentów z elementami kolorowymi. Nie przebija przy druku dwustronnym.
- 120-160 g/m²: Papier o sztywności zbliżonej do brystolu. Stosowany do okładek raportów, dyplomów i ulotek. Wymaga ustawienia w drukarce opcji "papier gruby" (thick paper).
3. Drukarka laserowa a atramentowa – różnice w papierze
Technologia druku determinuje wymagania względem podłoża. Użycie papieru dedykowanego do "laserówek" w drukarce atramentowej skutkuje rozmazanym obrazem.
Drukarki laserowe
Działają w temperaturze ok. 200°C (utrwalanie toneru). Papier musi być odporny na wysoką temperaturę i posiadać odpowiednią wilgotność (ok. 4-5%). Zbyt wilgotny papier pod wpływem gorąca zwija się w "łódkę", powodując zacięcia. Papier do laserów jest gładszy (satynowany), co pozwala na precyzyjne przyleganie proszku tonera.
Drukarki atramentowe
Kluczowa jest chłonność. Zwykły papier kserograficzny działa jak bibuła – atrament wsiąka głęboko, rozpływając się na boki (efekt pajączka). Papiery dedykowane do atramentu (często z technologią ColorLok) mają strukturę zatrzymującą pigment na powierzchni. Dzięki temu kolory są żywsze, a czerń głębsza.
4. Białość CIE: Czy bielszy zawsze znaczy lepszy?
Wskaźnik CIE (Commission Internationale de Eclairage) mierzy ilość światła odbitego od kartki. Im wyższa wartość, tym papier wydaje się bielszy (często wręcz niebieskawy).
- CIE 160-170 (Super White): Zapewnia wysoki kontrast. Tekst i kolorowe wykresy wyglądają na nim bardzo wyraźnie. Najlepszy do dokumentów reprezentacyjnych.
- CIE 140-150: Odcień lekko kremowy lub szarawy. Mniejszy kontrast jest korzystniejszy dla wzroku przy czytaniu długich tekstów (książek, raportów wielostronicowych).
Podsumowanie: Jaki papier do konkretnych zadań?
- ✔
Faktury i kopie robocze: Klasa C, 80 g/m², CIE 146. Najtańsze rozwiązanie.
- ✔
Korespondencja zewnętrzna i oferty: Klasa A, 80-90 g/m², CIE 160+. Buduje profesjonalny wizerunek.
- ✔
Druk dwustronny kolorowy: Klasa A, min. 90-100 g/m². Zapobiega przebijaniu grafik.
- ✔
Dyplomy i certyfikaty: Karton satynowany, 160-250 g/m².
W przypadku wysokonakładowych druków firmowych, jak papier firmowy z logo (letterhead), samodzielny druk na biurowej drukarce jest nieopłacalny i czasochłonny. Profesjonalne drukarnie wykorzystują papier offsetowy preprint, który bezpiecznie można ponownie zadrukować w biurowych drukarkach laserowych.
Jaki papier do drukarki wybrać? Gramatura, klasy i białość CIE [Poradnik]
Dane firmy na papierze firmowym – co jest obowiązkowe? [Poradnik Prawny]