Wizytówki ekologiczne – jak projektować na papierze Kraft? Poradnik

Decyzja o wyborze papieru ekologicznego (Kraft, Crush, papiery makulaturowe) zmienia zasady przygotowania pliku do druku. To nie jest zwykła wizytówka ze zmienionym tłem. Barwa podłoża wchodzi w interakcję z nakładaną farbą, a brak powleczenia (kredy) powoduje silne wchłanianie tuszu. Projektant, który ignoruje fizykę papieru Kraft, otrzyma wydruk ciemny, mało kontrastowy i pozbawiony bieli.

1. Fizyka koloru: Dlaczego CMYK kłamie na Krafcie?

W druku offsetowym i cyfrowym farby są półprzezroczyste (laserunek). Ostateczny kolor, jaki widzi oko, jest sumą koloru farby i koloru podłoża odbijającego światło. Na białym papierze kolory są czyste. Na papierze brązowym (Kraft) następuje przyciemnienie i "zgaszenie" barw.

Działa to jak filtr w fotografii. Jeśli nałożysz jasnoniebieską farbę na brązowy papier, wynikowy kolor będzie przypominał brudny turkus lub szarość. Największym błędem jest stosowanie zdjęć i gradientów – na Krafcie wyglądają one jak negatywy lub plamy oleju.

Zasada projektowa: Projektując w programie graficznym, ustaw tło obszaru roboczego na kolor zbliżony do Kraftu (np. C:30 M:60 Y:80 K:10). Pozwoli to zgrubnie ocenić czytelność elementów, choć nie odda w 100% efektu druku.

2. Problem znikającej bieli

W standardowej palecie CMYK biel nie jest kolorem – jest brakiem nadruku. Drukarka zakłada, że papier jest biały. Jeśli w projekcie PDF umieścisz białe logo na brązowym tle, maszyna po prostu w tym miejscu nie położy żadnej farby.

Efekt? Twoje "białe" logo będzie miało kolor kartonu. Aby uzyskać biel na papierze Kraft, konieczne jest zastosowanie białego poddruku (White Ink) lub sitodruku, co jest technologią inną niż standardowy druk cyfrowy. Jeśli zamawiasz standardowe wizytówki Kraft, traktuj biel w projekcie jako "przezroczystość".

3. Minimalizm to konieczność, nie wybór

Papier ekologiczny, makulaturowy i Kraft to papiery niepowlekane (offsetowe). Ich struktura jest otwarta – działają jak gąbka. Kropla farby po uderzeniu w papier nie zastyga na powierzchni (jak na kredzie), lecz wsiąka w głąb włókien. Powoduje to tzw. przyrost punktu rastrowego (dot gain).

Dlatego projekty na podłoża eko muszą być proste:

• Unikaj cienkich linii: Linie cieńsze niż 0,5 pkt mogą zaniknąć w strukturze papieru.
• Tylko wektory: Zrezygnuj z map bitowych. Najlepiej wyglądają proste formy geometryczne i typografia.
• Czarny to król: Czarny nadruk (100% K) zapewnia najlepszy kontrast z brązowym tłem. Kolory są ryzykowne.

Więcej o różnicach w strukturze papierów przeczytasz tutaj: Kreda czy offset – różnice i wybór.

4. Kreda vs Kraft – Tabela różnic technicznych

Wybór gramatury ma tu kluczowe znaczenie. Jeśli nie wiesz, jak sztywny będzie papier ekologiczny, sprawdź nasz przewodnik: Gramatura papieru – jak wybrać?.

5. Najczęstsze pytania (FAQ)

Czy mogę drukować zdjęcia na papierze Kraft?
Technicznie tak, ale estetycznie jest to odradzane. Twarze mogą wyglądać na brudne, a kolory będą przekłamane. Kraft służy do grafiki wektorowej, logotypów i tekstu.

Czy papier Kraft jest zawsze taki sam?
Nie. Jako produkt wytwarzany z masy makulaturowej lub niebielonej, poszczególne partie papieru mogą minimalnie różnić się odcieniem (jaśniejszy/ciemniejszy brąz) oraz fakturą. To cecha naturalna produktu eko, a nie wada.

Czy foliuje się wizytówki ekologiczne?
Zasadniczo nie. Celem wizytówki eko jest naturalność w dotyku i łatwość recyklingu. Pokrycie jej plastikową folią niweczy ten efekt. Wizytówki Kraft pozostawia się bez uszlachetnień foliowych.