Dlaczego kolor w druku różni się od tego na monitorze?

1. Światło vs Pigment: RGB a CMYK

Podstawowa różnica leży w sposobie powstawania koloru. Monitor i kartka papieru działają na odwrotnych zasadach.

• Monitor (RGB) świeci: Ekran emituje światło prosto do Twojego oka. Mieszając kolory Czerwony (Red), Zielony (Green) i Niebieski (Blue), tworzy biel. To tzw. synteza addytywna. Im więcej kolorów dodasz, tym obraz jest jaśniejszy.
• Druk (CMYK) odbija światło: Papier nie świeci. Widzisz go tylko dlatego, że odbija światło otoczenia (słoneczne lub sztuczne). Farby drukarskie (Cyan, Magenta, Yellow, Black) działają jak filtr – pochłaniają część światła, a resztę odbijają. To synteza subtraktywna. Im więcej farby nałożysz, tym obraz jest ciemniejszy.

Wniosek: Na ekranie uzyskasz jaskrawe, "świecące" kolory, których fizycznie nie da się uzyskać, mieszając farby na papierze, ponieważ farba nie ma własnego źródła światła.

2. Monitor pokazuje więcej, niż papier przyjmie

To zagadnienie dotyczy tzw. przestrzeni barwnej (gamutu). Wyobraź sobie pudełko kredek. Pudełko podpisane "Monitor RGB" zawiera tysiące odcieni, w tym neonowe zielenie, jaskrawe pomarańcze i elektryzujące fiolety. Pudełko "Druk CMYK" jest znacznie mniejsze i brakuje w nim tych najbardziej nasyconych kolorów.

Gdy projektujesz w trybie RGB i wysyłasz plik do druku, maszyna drukarska musi "przetłumaczyć" kolory spoza swojej skali na te dostępne w pudełku CMYK. Zazwyczaj po prostu je przygasza. Najbardziej cierpią na tym:

• Jasne, jaskrawe zielenie,
• Intensywne błękity (często wychodzą fioletowe),
• Neonowe pomarańcze.

3. Papier to nie lustro (Wchłanianie farby)

Rodzaj podłoża zmienia odbiór koloru drastycznie, nawet jeśli plik jest ten sam.

Jeśli drukujesz na papierze ekologicznym lub offsetowym, unikaj ciemnych zdjęć i gęstych apli, bo detale zleją się w jedną ciemną plamę.

4. Twój monitor kłamie (Kalibracja i jasność)

Większość biurowych i domowych monitorów jest ustawiona zbyt jasno i ma zbyt zimną temperaturę barwową (niebieskawą). To sprawia, że biel na ekranie jest śnieżnobiała, a kolory wydają się czystsze.

Papier rzadko jest idealnie biały – zazwyczaj wpada w lekki krem lub szarość. Dodatkowo, oglądając wydruk w biurze przy żółtym świetle żarówki, kolory będą wyglądać inaczej niż w świetle dziennym. Profesjonalni graficy pracują na skalibrowanych monitorach (ustawionych na niższą jasność) i w kontrolowanym oświetleniu, aby zminimalizować te różnice.

5. Jak uniknąć rozczarowania? Checklista

Nie wyeliminujesz fizyki, ale możesz zminimalizować różnice:

• Projektuj w CMYK: Od początku ustaw w programie graficznym tryb kolorów CMYK. Dzięki temu na bieżąco będziesz widzieć, jak "gasną" jaskrawe kolory i unikniesz szoku na końcu.
• Używaj profilu Coated FOGRA39: To najpopularniejszy standard w Europie dla papierów powlekanych. Pozwala on programowi lepiej symulować wynik druku.
• Sprawdzaj wartości liczbowe: Nie ufaj oczom, ufaj liczbom. Jeśli chcesz mieć czystą czerwień, ustaw C=0 M=100 Y=100 K=0, nawet jeśli na ekranie wygląda ona dziwnie.
• Zamów Proof Cyfrowy: Przy ważnych, drogich zleceniach zamów jedną sztukę próbną (tzw. proof certyfikowany). To jedyny sposób, by zobaczyć faktyczne kolory przed drukiem całego nakładu.

Piotr Jurgielewicz – strateg marketingu offline

W OpenPrint tłumaczy zawiłości techniczne na język korzyści biznesowych. Zwolennik teorii, że dobrze przygotowany plik to połowa sukcesu w poligrafii.