Widzisz soczysty pomarańcz na monitorze, a z drukarni odbierasz materiały w kolorze ceglastym? To klasyczny problem ograniczeń druku CMYK. Rozwiązaniem, które gwarantuje idealne odwzorowanie barwy niezależnie od maszyny drukującej, jest system Pantone. Sprawdź, czym są "kolory z puszki" i kiedy opłaca się w nie zainwestować.
Spis treści
1. Co to jest Pantone (PMS) i jak działa?
W standardowym druku (offsetowym lub cyfrowym) obraz powstaje z nałożenia na siebie czterech podstawowych farb: Cyjanu, Magenty, Żółtego i Czarnego (CMYK). To jak mieszanie farbek plakatowych na papierze – efekt końcowy zależy od proporcji, ale też od wilgotności czy kalibracji maszyny.
System Pantone (PMS – Pantone Matching System) działa inaczej. To zestaw gotowych, wcześniej wymieszanych farb. Wybierając kolor Pantone 186 C (klasyczna czerwień), nie każesz drukarzowi mieszać kolorów na maszynie. Dajesz mu konkretną "puszkę" z farbą o precyzyjnie określonym składzie chemicznym.
Dzięki temu czerwone logo Twojej firmy będzie wyglądać identycznie na wizytówce wydrukowanej w Warszawie, banerze w Berlinie i kubku w Nowym Jorku. Pantone to uniwersalny język kolorów dla projektantów i drukarni.
2. Pantone vs CMYK – najważniejsze różnice
Wielu kolorów widocznych w naturze lub na ekranie (RGB) nie da się uzyskać w druku CMYK. Dotyczy to szczególnie jaskrawych pomarańczy, granatów, zieleni oraz kolorów metalicznych.
| Cecha | CMYK (Process Color) | Pantone (Spot Color) |
|---|---|---|
| Metoda tworzenia | Mieszanie rastra 4 farb podczas druku | Gotowa farba z puszki (100% pokrycia) |
| Powtarzalność | Możliwe drobne wahania kolorystyczne | Bardzo wysoka precyzja |
| Paleta barw | Ograniczona (tłumi jaskrawe barwy) | Szeroka (w tym neony i metaliki) |
| Koszt | Standard rynkowy (taniej) | Dodatkowy koszt (mycie maszyny, farba) |
Większość drukarni online (w tym OpenPrint) przy standardowych produktach (ulotki, wizytówki) stosuje druk CMYK. Jeśli Twój projekt zawiera kolory Pantone, zostaną one automatycznie przekonwertowane do najbliższego odpowiednika CMYK. Różnica może być zauważalna. Druk kolorami dodatkowymi (Pantone) jest zazwyczaj realizowany przy dużych nakładach offsetowych lub na specjalne zapytanie.
3. Literki mają znaczenie: Co oznacza C, U i M?
Przeglądając wzornik Pantone, zauważysz przy numerach litery. To nie są różne kolory farby, lecz informacja o podłożu, na jakim kolor będzie drukowany. Ta sama farba wygląda inaczej na błyszczącym papierze kredowym, a inaczej na szorstkim papierze offsetowym.
- C (Coated) – Papier powlekany: Np. kreda błysk/mat. Farba pozostaje na powierzchni, kolor jest nasycony i żywy.
- U (Uncoated) – Papier niepowlekany: Np. papier offsetowy, firmowy, ekologiczny. Papier wchłania farbę, przez co kolor staje się ciemniejszy, bardziej matowy i mniej nasycony.
- M (Matte): Papier powlekany matowy (rzadziej stosowany we wzornikach podstawowych).
Błąd polegający na wyborze koloru z wzornika "C" do druku na papierze offsetowym ("U") to częsta przyczyna reklamacji. Granat, który na kredzie wygląda elegancko, na papierze wizytówkowym może wyjść prawie czarny.
4. Kiedy warto dopłacić do Pantone?
Druk z użyciem kolorów dodatkowych (Spot Colors) wymaga przygotowania dodatkowej matrycy (blachy) dla każdego koloru i mycia zespołu farbowego w maszynie. To generuje koszty. Stosuj to rozwiązanie świadomie w konkretnych przypadkach:
Key Visual i Branding
Jeśli Twoje logo opiera się na specyficznym odcieniu (np. pomarańcz Orange czy fiolet Milka), CMYK go "zbrudzi". Przy druku papieru firmowego, teczek ofertowych i wizytówek w dużym nakładzie, Pantone to konieczność dla zachowania spójności marki.
Kolory niemożliwe w CMYK
Chcesz uzyskać efekt złota, srebra lub neonowej zieleni? W CMYK uzyskasz tylko imitację (np. żółto-brązowy gradient udający złoto). Prawdziwy metaliczny połysk lub fluorescencyjną jaskrawość zapewnią tylko farby specjalne z palety Pantone (serie 800 i 8000).
Druk minimalistyczny
Gdy projektujesz kopertę z samym logo (jeden kolor) i tekstem (czarny), druk dwukolorowy (Pantone + Black) może być tańszy i lepszy jakościowo niż druk pełnokolorowy CMYK, zwłaszcza przy bardzo wysokich nakładach offsetowych.
5. Jak przygotować plik z kolorem dodatkowym?
Decydując się na druk Pantone, musisz odpowiednio przygotować plik w programie graficznym (Adobe Illustrator, InDesign):
- Biblioteka kolorów: Nie mieszaj koloru "na oko". Wybierz go z biblioteki Window > Swatch Libraries > Color Books > Pantone Solid Coated/Uncoated.
- Spot Color: Upewnij się, że w palecie Swatches kolor ma ikonę "kropki" (oznacza to kolor dodatkowy/spotowy), a nie rozbarwia się na CMYK.
- Nazewnictwo: Nie zmieniaj nazwy koloru w programie. RIP maszyny drukującej rozpoznaje kolor po jego oryginalnej nazwie (np. "PANTONE 186 C").
- Overprint: Sprawdź ustawienia nadruku, zwłaszcza jeśli czarny tekst leży na tle w kolorze Pantone.
Planujesz druk materiałów firmowych i zależy Ci na idealnym odwzorowaniu kolorów marki? Skonsultuj się z nami przed złożeniem zamówienia. Sprawdzimy, czy Twój projekt wymaga użycia farb Pantone, czy wystarczy wysokiej jakości druk CMYK.
Piotr Jurgielewicz – strateg marketingu offline
Specjalista ds. poligrafii w OpenPrint. Pomagam firmom unikać kosztownych błędów w druku i dobierać technologie, które najlepiej oddają charakter ich marki.
Sitodruk i Serigrafia – Co to jest? Zalety, wady i proces
Haptyka w druku – co to jest i jak wpływa na odbiór reklamy?
